Z czego składa się projekt techniczny domu?

Projekt techniczny domu składa się z części opisowej i rysunkowej, które pokazują, jak dom zostanie zbudowany: z jakich warstw powstaną ściany, dach i podłogi, jak działa konstrukcja, jakie instalacje zasilają budynek i czy spełnia on wymagania energetyczne. Tę dokumentację techniczną przygotowuje zespół projektantów różnych branż, a architekt spina ich pracę w jedną całość.

To trzecia część projektu budowlanego, obok projektu zagospodarowania działki i projektu architektoniczno-budowlanego. Powstaje zarówno przy projekcie indywidualnym, jak i przy adaptacji projektu gotowego, gdy rozwiązania z katalogu trzeba dopasować do konkretnej działki.

Czym jest projekt techniczny w projekcie budowlanym?

Projekt techniczny to część projektu budowlanego, która rozwiązuje dom od strony wykonawczej: konstrukcję, przegrody, instalacje i energię. Od 19 września 2020 roku projekt budowlany dzieli się na trzy części, a projekt techniczny jest jedyną z nich, której nie dołącza się do wniosku o pozwolenie na budowę. Musi być jednak gotowy przed rozpoczęciem robót. Urząd nie ocenia więc rozwiązań technicznych domu. Sprawdza projekt zagospodarowania i zgodność z planem miejscowym, a od tej kontroli zależy, za co urząd może odmówić pozwolenia na budowę domu.

Pozostałe dwie części trafiają do urzędu. Rysunki domu, czyli rzuty, przekroje i elewacje, należą do projektu architektoniczno-budowlanego, a kto chce je zrozumieć przed budową, znajdzie wyjaśnienie, jak czytać rzut, przekrój i elewację w projekcie domu. Usytuowanie domu na działce pokazuje z kolei projekt zagospodarowania terenu, przygotowywany na mapie do celów projektowych.

Czy projekt techniczny to to samo co projekt wykonawczy?

Nie, projekt techniczny i projekt wykonawczy to dwa różne opracowania. Pierwszy jest obowiązkową częścią projektu budowlanego, wymaganą przez Prawo budowlane. Drugi jest dokładniejszym opracowaniem, które zamawia się dodatkowo, na przykład przy inwestycjach publicznych albo gdy inwestor chce mieć szczegóły każdego elementu do wyceny i budowy.

Z jakich części składa się projekt techniczny domu?

Każdy projekt techniczny ma część opisową, z opisem rozwiązań i podstawowymi wynikami obliczeń, oraz część rysunkową, z rysunkami konstrukcji, przegród i instalacji. Minimalny zakres obu części określa rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego w osobnym rozdziale poświęconym projektowi technicznemu.

Schemat pokazuje, z jakich opracowań powstaje projekt techniczny domu i kto je łączy:

Co obejmuje opis techniczny w projekcie technicznym?

Opis techniczny, czyli część opisowa projektu technicznego, przedstawia przyjęte rozwiązania i ich uzasadnienie. Przy domu jednorodzinnym obejmuje przede wszystkim:

• rozwiązania konstrukcyjne z założeniami do obliczeń, w tym obciążeniami, i podstawowymi wynikami obliczeń,
• warunki posadowienia, w zależności od potrzeb razem z dokumentacją badań podłoża,
• rozwiązania materiałowe przegród, czyli ścian, stropów, dachu i podłóg,
• instalacje ogrzewcze, wentylacyjne, wodociągowe i kanalizacyjne, gazowe, elektroenergetyczne, telekomunikacyjne i piorunochronne, z ich powiązaniem z sieciami zewnętrznymi,
• dane dotyczące ochrony przeciwpożarowej,
• charakterystykę energetyczną budynku.

Warunki posadowienia zależą od gruntu, a o fundamentach decydują badania gruntu przed projektem domu.

Co pokazuje część rysunkowa projektu technicznego?

Część rysunkowa projektu technicznego pokazuje rzuty, przekroje i elewacje potrzebne do przedstawienia konstrukcji i materiałów, czyli te, których nie było w projekcie architektoniczno-budowlanym. Do tego dochodzą rysunki przegród zewnętrznych ze szczegółami wpływającymi na izolacyjność i szczelność oraz schematy instalacji na rzutach i przekrojach. Rysunki konstrukcyjne pokazują z kolei rzuty fundamentów, stropów i więźby dachowej oraz elementy żelbetowe, takie jak wieńce czy nadproża.

To główna różnica wobec rysunków składanych w urzędzie. Projekt architektoniczno-budowlany pokazuje, jak dom wygląda i jak jest rozplanowany, a rysunki techniczne pokazują, jak zbudować go tak, żeby był ciepły, szczelny i bezpieczny.

Co w projekcie technicznym przygotowuje architekt?

W projekcie technicznym architekt przygotowuje rozwiązania materiałowe przegród, czyli warstwy ścian, dachu i podłóg, detale połączeń wpływające na izolacyjność i szczelność, zestawienia stolarki oraz założenia charakterystyki energetycznej. Odpowiada też za to, żeby opracowania wszystkich branż do siebie pasowały.

Tę część projektu łatwo przeoczyć, bo projekt techniczny kojarzy się głównie z konstrukcją i instalacjami. Tymczasem to właśnie przegrody i ich detale decydują w dużej mierze o tym, ile energii dom zużyje i czy w narożnikach nie pojawi się wilgoć.

Jak projekt techniczny opisuje ściany, dach i podłogi?

Projekt techniczny opisuje każdą przegrodę warstwa po warstwie: rodzaj i grubość materiału konstrukcyjnego, izolacji termicznej i wykończenia. Na tej podstawie sprawdza się, czy ściany, dach i podłoga na gruncie spełniają wymagania dotyczące przenikania ciepła, a wykonawca wie, czego użyć.

Po co w projekcie detale przegród?

Detale przegród pokazują miejsca, w których łatwo o mostek cieplny albo nieszczelność: połączenie ściany z fundamentem, osadzenie okien, styk ściany z dachem czy balkon. Rozporządzenie wymaga ich wtedy, gdy rzuty i przekroje nie wystarczają, żeby pokazać rozwiązanie wpływające na właściwości cieplne i szczelność powietrzną.

Czy dom w zabudowie bliźniaczej wymaga analizy akustycznej?

Tak. Od 1 sierpnia 2024 roku projekt techniczny domu w zabudowie bliźniaczej lub szeregowej oraz domu z dwoma lokalami zawiera analizę akustyczną. Określa ona wymaganą izolacyjność akustyczną przegród, w tym ściany między segmentami, i wyroby, które ją zapewnią. Przy wolno stojącym domu z jednym lokalem taka analiza nie jest wymagana.

Czy projekt techniczny zawiera zestawienie materiałów?

Rozporządzenie nie wymaga w projekcie technicznym osobnego zestawienia wszystkich materiałów budowlanych. Wymaga opisu rozwiązań materiałowych, a w praktyce projekty zawierają też zestawienia stolarki okiennej i drzwiowej oraz elementów konstrukcji, na przykład zbrojenia czy drewna więźby. Pełne zestawienie materiałów do zakupów powstaje najczęściej przy kosztorysie albo projekcie wykonawczym.

Gdzie w projekcie budowlanym jest charakterystyka energetyczna?

Charakterystyka energetyczna budynku jest częścią projektu technicznego. Pokazuje właściwości cieplne przegród, sprawność instalacji ogrzewczych i wentylacyjnych oraz dowodzi, że przyjęte rozwiązania spełniają wymagania dotyczące oszczędności energii z przepisów techniczno-budowlanych. Przygotowuje się ją na podstawie rozwiązań architekta i projektantów instalacji.

Jakie branże wchodzą w skład projektu technicznego domu?

W projekt techniczny domu wchodzą opracowania konstrukcyjne i instalacyjne przygotowane przez projektantów z uprawnieniami w odpowiednich specjalnościach. Przy domu jednorodzinnym są to: konstrukcja, instalacje sanitarne, czyli woda, kanalizacja, ogrzewanie, wentylacja i gaz, oraz instalacje elektryczne z piorunochronną.

Każdy projektant odpowiada za swoją branżę. Pod opracowaniem podpisują się wszyscy projektanci, którzy je przygotowali, a całość składa się w jedną dokumentację przekazywaną inwestorowi.

Kto spina branże w jeden projekt techniczny?

Branże spina projektant, który prowadzi projekt, przy domu jednorodzinnym zwykle architekt. Prawo budowlane nakłada na projektanta obowiązek wzajemnego skoordynowania opracowań wszystkich branż, tak żeby rozwiązania konstrukcji, instalacji i architektury do siebie pasowały. Szczegóły obowiązków projektanta zawiera ustawa Prawo budowlane.

Koordynacja oznacza w praktyce uzgadnianie przebiegu przewodów z belkami i nadprożami, miejsca na kanały wentylacyjne w stropach czy otworów w ścianach nośnych. Przy bardziej złożonych domach ułatwia ją modelowanie informacji o budynku BIM, w którym wszystkie branże pracują na jednym trójwymiarowym modelu i kolizje widać przed budową.

Jak powstaje projekt techniczny domu?

Projekt techniczny domu powstaje po projekcie architektoniczno-budowlanym, na jego podstawie i na podstawie danych o działce. Architekt przekazuje projektantom branżowym rysunki domu i założenia materiałowe, każda branża przygotowuje swoją część, a na końcu wszystkie opracowania uzgadnia się ze sobą i składa w jeden komplet.

Kolejne kroki wyglądają tak:

1. Zebranie danych: wyniki badań gruntu, warunki przyłączenia do sieci, wybór źródła ciepła i technologii ścian.
2. Opracowanie części architektonicznej: warstwy przegród, detale, stolarka, założenia energetyczne.
3. Projekty branżowe: konstrukcja na podstawie rysunków architekta, następnie instalacje dopasowane do konstrukcji i źródła ciepła.
4. Koordynacja: sprawdzenie, czy przewody, kanały i otwory nie kolidują z konstrukcją, oraz korekty w poszczególnych branżach.
5. Charakterystyka energetyczna, liczona na podstawie ostatecznych rozwiązań przegród i instalacji.
6. Podpisy, oświadczenia projektantów i przekazanie kompletu inwestorowi, który przed budową przekazuje go kierownikowi budowy.

W jakiej formie inwestor dostaje projekt techniczny?

Inwestor dostaje projekt techniczny w formie papierowej albo elektronicznej, podpisany przez wszystkich projektantów. Projektanci pracują w programach do rysunku technicznego albo w modelu BIM, ale do budowy wystarczy wydruk lub plik PDF. Pliki źródłowe przydają się wtedy, gdy projekt ma być później zmieniany albo gdy wykonawcy pracują na modelu.

Jakie dokumenty są potrzebne do wykonania projektu technicznego?

Do wykonania projektu technicznego potrzebny jest projekt architektoniczno-budowlany oraz dane, bez których branże nie zaprojektują swoich części: wyniki badań gruntu dla konstrukcji, warunki przyłączenia od dostawców mediów dla instalacji i decyzja inwestora o źródle ciepła. Zmiana źródła ciepła po zakończeniu projektu instalacji oznacza przeprojektowanie instalacji grzewczej i ponowne obliczenie charakterystyki energetycznej.

Jakie błędy w projekcie technicznym wychodzą dopiero na budowie?

Błędy w projekcie technicznym ujawniają się najczęściej na budowie, gdy wykonawca nie wie, jak rozwiązać miejsce nieopisane w projekcie albo gdy rozwiązania dwóch branż się wykluczają. Część z nich wynika z braku koordynacji, część z przyjęcia rozwiązań nieprzystających do konkretnego domu.

• Brak detali przegród. Bez rysunku połączenia ściany z fundamentem czy osadzenia okna wykonawca rozwiązuje je po swojemu, a mostki cieplne zostają w ścianie na lata.
• Kolizje instalacji z konstrukcją. Kanał wentylacyjny albo pion kanalizacyjny trafia w belkę lub nadproże, co wymusza przeróbki na budowie.
• Typowe założenia zamiast warunków działki. Konstrukcja przyjęta dla przeciętnego gruntu i najczęstszej strefy obciążeń nie zawsze pasuje do konkretnej lokalizacji.
• Instalacje niedopasowane do źródła ciepła. Zamiana kotła gazowego na pompę ciepła bez zmiany instalacji i charakterystyki energetycznej sprawia, że dom zostaje zbudowany inaczej, niż wykazano w projekcie, a grzejniki dobrane do kotła gazowego mogą okazać się za małe przy niższej temperaturze zasilania z pompy ciepła.

Dwa ostatnie błędy grożą zwłaszcza przy projekcie z katalogu, bo gotowy projekt domu przyjmuje rozwiązania dla typowych warunków, a nie dla konkretnej działki.

Jak sprawdzić, czy projekt techniczny jest kompletny?

Kompletność projektu technicznego sprawdza się po spisie zawartości i podpisach. Przed przekazaniem projektu kierownikowi budowy inwestor może przejść przez krótką listę:

• czy są opracowania wszystkich branż: architektura, konstrukcja, instalacje sanitarne i elektryczne,
• czy przegrody mają opisane warstwy, a miejsca newralgiczne, jak osadzenie okien czy połączenie ściany z fundamentem, swoje detale,
• czy jest charakterystyka energetyczna, a przy domu w zabudowie bliźniaczej lub szeregowej także analiza akustyczna,
• czy instalacje pasują do wybranego źródła ciepła i warunków przyłączenia,
• czy każda część jest podpisana i ma oświadczenie projektanta.

Jak wybrać biuro do projektu technicznego domu?

Biuro do projektu technicznego domu najlepiej wybrać tak, żeby jedna osoba odpowiadała za całość: architekt, który przygotowuje część architektoniczną i ma stałą współpracę z konstruktorem oraz projektantami instalacji. Wtedy branże uzgadnia się wewnątrz zespołu na etapie projektu, zamiast rozwiązywać kolizje na budowie.

Przy wyborze sprawdza się, czy biuro przygotowuje wszystkie branże samo albo z tymi samymi partnerami, czy pracuje w modelu BIM, czy ma doświadczenie z adaptacjami projektów gotowych i czy umowa jasno opisuje zakres: które opracowania wchodzą w projekt techniczny, a które, jak projekt wykonawczy czy kosztorys, są dodatkowe.

Co obejmuje projekt techniczny w ofercie biura projektowego?

Projekt techniczny w ofercie biura projektowego obejmuje zwykle część architektoniczną, projekty konstrukcji i instalacji wewnętrznych, koordynację branż, charakterystykę energetyczną oraz podpisy i oświadczenia projektantów. Poza standardem bywają projekt wykonawczy, kosztorys, nadzór autorski w czasie budowy i model BIM, a ich zakres potwierdza się przed podpisaniem umowy.

Od czego zależy koszt projektu technicznego?

Koszt projektu technicznego zależy od wielkości i złożoności domu, technologii budowy, liczby branż i instalacji oraz tego, czy projekt powstaje od zera, czy jest dopasowaniem projektu z katalogu. Przy adaptacji część rozwiązań z gotowego projektu można wykorzystać, więc zakres prac jest mniejszy niż przy projekcie indywidualnym.

Najczęściej zadawane pytania

Kto robi projekt techniczny domu?

Projekt techniczny domu przygotowują projektanci z uprawnieniami budowlanymi w swoich specjalnościach: architekt, konstruktor oraz projektanci instalacji sanitarnych i elektrycznych. Architekt prowadzący projekt koordynuje ich pracę i odpowiada za to, żeby wszystkie części tworzyły spójną dokumentację.

Kiedy trzeba wykonać projekt techniczny?

Projekt techniczny trzeba wykonać przed rozpoczęciem robót budowlanych. Nie dołącza się go do wniosku o pozwolenie na budowę, ale inwestor przekazuje go kierownikowi budowy, a budowa prowadzona jest na jego podstawie.

Czy do projektu technicznego dołącza się oświadczenie projektanta?

Tak, projektanci podpisują swoje części projektu technicznego i składają oświadczenie, że projekt został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Gdy wymagane jest sprawdzenie projektu, oświadczenie składa też projektant sprawdzający.

Czy można kupić gotowy projekt techniczny domu?

Gotowego projektu technicznego nie kupuje się osobno, bo wynika on z konkretnego projektu architektoniczno-budowlanego. Można go kupić razem z gotowym projektem domu, w którym rozwiązania techniczne są przygotowane dla typowych warunków. Przy adaptacji dopasowuje się je do gruntu, stref obciążeń i mediów na działce.

Czy projekt techniczny jest w projekcie budowlanym?

Tak, projekt techniczny jest jedną z trzech części projektu budowlanego, obok projektu zagospodarowania działki i projektu architektoniczno-budowlanego. Różni się od nich tym, że nie trafia do urzędu razem z wnioskiem o pozwolenie na budowę.

Projekty techniczne domów kompletujemy przy projektach indywidualnych i adaptacjach: przygotowujemy część architektoniczną z przegrodami i detalami, a pracę konstruktora i projektantów instalacji uzgadniamy tak, żeby ich rozwiązania zgadzały się ze sobą jeszcze przed budową. Działamy w biurach w Mińsku Mazowieckim, Łukowie i Warszawie. Jeśli chcesz najpierw sprawdzić, czego wymaga Twój projekt, skorzystaj z doradztwa architektonicznego.